İlginç Kesitler Yazılar

Güce Yakın Durmanın Bedeli: Mahmi Sorunu Üzerine Düşünmeye Nereden Başlamalı? Güçle temas eden herkesin aynı şekilde etkilenmediğini fark etmek zor değil. Bazıları için güç, risk ve sorumluluk demekken; bazıları için görünmez bir kalkan işlevi görür. Tam da bu noktada zihnimi uzun süredir meşgul eden bir soru var: Mahmi sorunu nedir? Bu soru, yalnızca teknik ya da tarihsel bir kavrama işaret etmez; iktidar ilişkilerinin gündelik hayatta nasıl işlediğini, adalet duygusunun nasıl aşındığını ve demokrasinin neden kırılganlaştığını anlamak için güçlü bir kapı aralar. Güç ilişkileri ve toplumsal düzen üzerine kafa yoran biri olarak, mahmi sorununu tek bir ülkeye ya da rejime özgü…

Haktan Adında Kaç Kişi Var? Felsefi Bir Bakış Bir insanın adı, yalnızca onun kimliğiyle değil, aynı zamanda toplum içindeki yerini de belirler. Peki, “Haktan” adını taşıyan bir kişi için bu ad ne ifade eder? “Haktan” adında kaç kişi var? Bu soruya, sadece istatistiksel bir bakış açısıyla değil, derin bir felsefi bakış açısıyla yaklaşmak, kimlik, gerçeklik ve bilgi üzerine düşünmemize yol açar. Çünkü bir ad, yalnızca bireyi tanımlamakla kalmaz, aynı zamanda o bireyin toplum içindeki varlık biçimini ve etkileşimlerini de şekillendirir. Felsefe, her şeyden önce insanın dünyayı anlamaya yönelik sorgulamalarını içerir. Kimlik ve varlık üzerine sorular sordukça, yalnızca insanın içsel dünyasına…

Alanya’da Ne Kadar Alman Yaşıyor? Felsefi Bir Yaklaşım Bir sabah, güneşin ışıkları denizin üzerine vururken, insan aklında derin bir soru belirir: Bir kişi, sadece fiziksel varlığıyla bir yerin parçası olur mu, yoksa onu anlamak, o yeri içsel olarak hissetmek, oranın kültürüne adapte olmak gerekir mi? Alanya’daki Alman nüfusunun sayısı, bu kadar basit bir soru etrafında dönmeyebilir. Ama bu soruyu sorarken, bir yerin kültürünü, kimliğini ve bu kimliğin zaman içinde nasıl evrildiğini sorguluyoruz. Alanya’da yaşayan Almanlar, bir tür ontolojik ve epistemolojik soruyu karşımıza çıkarıyor: Bir insan, bir toplumla ne kadar etkileşirse, o toplumun parçası olur? Bu yazıda, Alanya’da ne kadar Alman…

İyiniyet Kuralı: İnsan Davranışlarının Ardındaki Psikolojik Dinamikler İnsanlar, bazen niyetlerini ve içsel motivasyonlarını tam olarak anlamaktan uzak olabilirler. Hangi düşünceler ve duygular bir kişinin eylemlerini yönlendiriyor? Birinin yaptığı davranışı doğru ya da yanlış olarak değerlendirdiğimizde, çoğu zaman bu kararı alırken sadece gözlemlerimize dayalı bir yargıya varırız. Ancak, insan davranışının ardındaki bilişsel, duygusal ve sosyal süreçler oldukça karmaşıktır. İşte tam da burada, “İyiniyet Kuralı” devreye giriyor. İyiniyet kuralı, bir kişinin davranışlarını, niyetlerini doğru anlamaya çalışırken, karşımızdaki kişiyi genellikle iyi niyetli olarak değerlendirmemizi öneren bir kavramdır. Bu yazı, iyiniyet kuralını psikolojik bir mercekten inceleyecek; bilişsel, duygusal ve sosyal boyutlarıyla insan davranışlarını anlamaya…

Çakmak’ın Sözlük Anlamı Nedir? Geleceğe Dönük Bir Bakış Çakmak: Teknolojik Bir Bağlantı Noktası Günümüzde, bir çakmak denildiğinde aklımıza ilk olarak kıvılcım çıkaran küçük, taşınabilir bir cihaz gelir. Ancak bu basit nesne, aslında çok daha fazlasını ifade edebilir. Çakmak’ın sözlük anlamı nedir? Sözlüklerde, genellikle ateş çıkarmak için kullanılan, mekanik bir aparata sahip küçük araçlar olarak tanımlanır. Ama teknolojinin hızlı gelişimiyle birlikte, çakmak aslında sadece bir ateş çıkarma aracı olmaktan çıkıp, gelecekte farklı bir rol oynayabilir. İçimdeki teknoloji meraklısı hemen düşünmeye başlıyor: “Ya bu çakmakların yerini bir gün akıllı cihazlar alırsa? Ya da çakmaklar, yalnızca ateş çıkaran araçlar değil, aynı zamanda günlük…

Yüzüm Tahriş Oldu, Kızardı: Toplumsal Güç ve İktidarın Yüzeydeki İzleri Bazen bir sabah uyanırsınız, aynaya bakarsınız ve yüzünüzdeki kızarıklığı fark edersiniz. Hangi kozmetik ürününü kullandığınızı, hangi koşullar altında bu durumu yaşadığınızı düşünmeye başlarsınız. Yüzünüzdeki tahriş, görünür bir yara olmasa da bir anlam taşır. Bu fiziksel durum, derin bir sorunun yansıması olabilir. Peki, ya toplumsal yapılar ve iktidar ilişkilerinin “yüzeydeki” etkileri de böyleyse? Gündelik hayatımızda yaşadığımız tahrişler, toplumsal ve politik güçlerin bizlere nasıl yansıdığının birer sembolü olabilir mi? Yüzümüzdeki tahrişi geçirmek için doğru adımları ararken, toplumsal düzenin, ideolojilerin, meşruiyetin ve katılımın bir araya geldiği bir ortamda aynı şekilde çözümler arıyoruz. Bugün…

Yabani Dizisinde Asi Rolünü Kim Oynuyor? Siyaset Bilimi Perspektifinden Güç İlişkileri ve Toplumsal Düzen Bir karakterin, bir toplumu ya da bireyi nasıl temsil ettiğini ve bunun siyasal düzenle olan ilişkisini anlamak, yalnızca o karakterin kimliğini çözümlemek değil, aynı zamanda toplumsal yapıların, güç dinamiklerinin ve ideolojilerin nasıl işlerlik kazandığını anlamakla ilgilidir. Yabani dizisinde Asi karakterinin kim tarafından canlandırıldığını sorgulamak, ilk bakışta bir oyuncu seçimi meselesi gibi görünebilir. Ancak, bu soruyu biraz daha derinlemesine ele aldığımızda, bir karakterin nasıl toplumsal bir figür haline geldiği, iktidar ilişkilerini nasıl şekillendirdiği ve bu karakterin kimliğinin toplumsal normlarla ne denli iç içe geçtiği gibi sorularla karşılaşırız.…

Sekine ve Vakar Ne Demek? Bir Anlam Arayışı Kayseri’nin o dingin, biraz kasvetli havasında, bir kış günü evde otururken, annemle sohbet ederken birden aklıma takıldı: “Sekine ve vakar ne demek?” Kulağa pek tanıdık gelmeyebilir, ama bu iki kelime, özellikle bazı yaşlı insanların, büyüklerimizin dilinde çok önemli bir anlam taşıyor. Bunu düşünmeye başladığımda, birden çocukluğumun bazı anları gözlerimin önüne geldi. Annemle birlikte otururken, birden eski zamanların inceliklerine dair bir şeyler hatırladım. O eski sohbetleri, annemin bana öğrettiklerini… Şimdi de size anlatmaya karar verdim, bu kelimelerin anlamı üzerine düşündüklerimi ve bu anlamların hayatımda nasıl yankı bulduğunu. O Gün, O An Bir akşam…

Her 5 Dakikada 1 Dakika Geri Kalan Bozuk Bir Saat, 2 Saatte Kaç Dakika Geri Kalar? Zamanın Manipülasyonu İstanbul’da, akşamları ofisten eve dönüp, genellikle metroda ya da kafede geçirdiğim birkaç saatimi düşünürken, bazen aklıma takılan sorular oluyor. Bir gün metroda giderken, cebimdeki saatin dakikayı gösterdiğini fark ettim, ama o dakikanın yanlış olduğunu da hissettim. Çalıştığım ofiste, “Saati biraz geri almayı unutmuşum” diyen arkadaşlarımla da sıkça karşılaşıyorum. İşte bu gibi durumlarda kafamı kurcalayan şeylerden biri, bozuk saatlerin nasıl işlediğiyle ilgili daha önce sormadığım bir soruydu. Mesela, “Her 5 dakikada 1 dakika geri kalan bozuk bir saat 2 saatte kaç dakika geri…

Bir kelimenin sahneye çıktığını hayal et: ağzından dökülmeden önce bir bedene, bir sese, bir harekete ihtiyaç duyuyor. Okurken zihnimizde kurduğumuz dünya, tiyatroda karşımıza canlı bir an olarak çıkıyor. Belki de bu yüzden tiyatro, yalnızca okunacak bir metin değil; hissedilecek, paylaşılacak, hatta tartışılacak bir anlatı biçimi. “Tiyatro nedir 9. sınıf edebiyatta?” sorusu da tam burada anlam kazanıyor. Bu soru, basit bir tanım istemekten çok, edebiyatın sahneyle kurduğu derin ilişkiyi keşfetmeye çağırıyor. Tiyatro Nedir? Edebiyat İçindeki Yeri 9. sınıf edebiyat müfredatında tiyatro, olayların sahnede canlandırılmak üzere yazıldığı edebî tür olarak tanımlanır. Ancak bu tanım, tiyatronun edebiyat içindeki zenginliğini yalnızca çerçeveler. Tiyatro metni;…